close
sejm

Wprowadzenie zmian do prawa prasowego wynika z konieczności wdrożenia wyroku ETPCz wydanego po skardze redaktora Wizerkaniuka przeciwko Polsce.

Treść powyższego wyroku znajdziesz TUTAJ.

Trybunał uznał, że sankcja karna za odmowę lub nieprawidłowe przeprowadzenie autoryzacji, którą przewiduje art. 49 prawa prasowego jest nadmierna i nieproporcjonalna.

Przy okazji zmian dotyczących karalności dziennikarza projekt zapowiada też inne zmiany.

Ale po kolei:

Autoryzacja

Tematyka autoryzacji była już poruszana na blogu. Informacje dotyczące praktycznego funkcjonowania prawa do autoryzowania treści znajdziesz TUTAJ, natomiast karalności za jej brak TUTAJ.

Projekt zapowiada wprowadzenie nowego przepisu, który szczegółowo będzie regulował kwestię autoryzowania wypowiedzi.

Dziennikarz nadal nie będzie mógł odmówić osobie, która udziela informacji autoryzowania (jego) dosłownie cytowanej wypowiedzi, o ile nie była ona uprzednio publikowana, lub była wygłoszona publicznie.

To właściwie powtórzenie obecnie obowiązującego przepisu. Zmiana z pewnością korzystna, bo eliminuje, pojawiające się od czasu do czasu wątpliwości czy osoba wypowiadająca się publicznie może żądać autoryzacji treści, które wygłosiła.

Nowelizacja zapowiada wprowadzenie bardzo istotnego obowiązku dziennikarskiego, który będzie polegał na konieczność poinformowania osoby wypowiadającej się o przysługującym jej prawie do autoryzacji dosłownie cytowanej wypowiedzi.

Jeżeli wypowiadający zechce skorzystać z prawa do autoryzacji będzie musiał dokonać tego niezwłocznie, najpóźniej w ciągu:

  • 6 godzinw odniesieniu do dzienników,
  • 24 godzinw odniesieniu do czasopism.

od udzielenia wypowiedzi.

Dziennikarz i osoba wypowiadająca się mogą umówić się inaczej – skrócić lub wydłużyć czas na autoryzację.

Czas 6 lub 24 godzin należy liczyć od chwili przekazania tekstu wypowiedzi osobie udzielającej informacji, w taki sposób, aby osoba ta mogła się zapoznać z treścią materiału.

Nieprzekazanie autoryzacji w powyższych terminach będzie oznaczało, że osoba wypowiadająca się wyraziła zgodę na publikację wypowiedzi w brzmieniu przedstawionym przez dziennikarza.

Zaproponowanie przez osobę wypowiadająca się nowych pytań, przekazanie przez nią nowych informacji lub odpowiedzi, a także propozycja zmiany kolejności wypowiedzi w przedstawionym przez dziennikarza materiale nie będzie stanowiło autoryzacji. Takie propozycje będą równoznaczne z brakiem autoryzacji, a więc po upływie 6/24 godzin dziennikarz będzie mógł opublikować pierwotna wypowiedź.

Co do odpowiedzialności karnej dziennikarza za brak umożliwienia autoryzacji, nie do końca zgodziłbym się z opinią, że zostaje ona usunięta. Takie działanie dziennikarza nie będzie już jednak przestępstwem a wykroczeniem (czego zresztą nikt nie ukrywa) zagrożonym karą grzywny (od 20,00 do 5.000,00 zł), którego dziennikarz nie popełni gdy publikuje dosłownie cytowaną wypowiedź.

Obowiązek realizowania ogólnej polityki programowej redakcji

Informację, na czym polega aktualnie obowiązek realizacji linii programowej redakcji znajdziesz TUTAJ. Nowelizacja zapowiada uchylenie tego obowiązku.

Karalność redaktora naczelnego

O tym kto może, a kto nie może być redaktorem naczelnym poświęcony zostanie osobny wpis. W tym miejscu przeklejam wyłącznie treść przepisu obecnie obowiązującego i zaproponowaną jego zmianę.

Przepis obowiązujący:

Redaktorem naczelnym dziennika lub czasopisma nie może być osoba skazana za zbrodnie przeciwko podstawowym interesom politycznym i gospodarczym Polskiej Rzeczypospolitej Ludowej, jeżeli nie upłynął okres 10 lat od zakończenia odbywania kary, oraz osoba skazana za występki tego samego rodzaju, jeżeli nie upłynął okres 3 lat od zakończenia odbywania kary, osoba skazana za przestępstwo popełnione z niskich pobudek, a także osoba, która co najmniej trzykrotnie była karana za przestępstwa określone w ustawie – Prawo prasowe. Organ rejestracyjny w uzgodnieniu z Ministrem Spraw Zagranicznych może zwolnić redaktora naczelnego od wymogu posiadania obywatelstwa polskiego.

Proponowana zmiana:

Redaktorem naczelnym dziennika lub czasopisma nie może być osoba skazana za przestępstwo wymienione w rozdziale XVII ustawy z dnia 6 czerwca 1997 r. – Kodeks karny (tj. m.in.: zamach stanu, zamach na konstytucyjny organ RP, szpiegostwo, znieważenie narodu lub państwa polskiego, znieważenie prezydenta RP,  publiczne znieważenie znaku lub symbolu państwowego, i in.), jeżeli nie upłynął okres 10 lat od zakończenia odbywania kary, oraz osoba skazana za występki tego samego rodzaju, jeżeli nie upłynął okres 3 lat od zakończenia odbywania kary, osoba skazana za przestępstwo popełnione w wyniku motywacji zasługującej na szczególne potępienie, a także osoba, która co najmniej trzykrotnie była karana za przestępstwa określone w ustawie – Prawo prasowe.

Rada prasowa

Chociaż prawo prasowe przewiduje funkcjonowanie, działającej przy Prezesie Rady Ministrów Rady prasowej, to od 1988 r. nie została ona powołana.

Dla zainteresowanych wklejam link do ciekawego artykułu na ten temat.

Projekt przewiduje uchylenie przepisu dotyczącego Rady prasowej.

Dekomunizacja

Nie wiedzieć dlaczego, nikt dotąd nie zmienił zapisów prawa prasowego w tych fragmentach, w których odwołuje się do Konstytucji Rzeczpospolitej Ludowej czy rad narodowych. Może tym razem się uda.

Wejście ustawy zmieniającej w życie

Projekt przewiduje, że zmiany wejdą w życie po 14 dniach od dnia ogłoszenia ustawy nowelizującej. Kiedy (i w jakim ostatecznie kształcie) to nastąpi – trudno ocenić.

Istotny natomiast jest tzw. przepis przejściowy, który przewiduje, że:

W przypadku gdy informacji podlegającej autoryzacji udzielono przed dniem wejścia w życie niniejszej ustawy, stosuje się przepisy dotychczasowe.


Zainteresowanych szczegółami dotyczącymi projektu ustawy nowelizującej odsyłam do strony rcl’u.

Wydrukuj
Tags : art. 49autoryzacjaETPCzlinia programowaprzestępstwo prasoweredaktor naczelny

Dodaj komentarz